فروشگاه برق و الکترونیک

ماژول OP-180 از شرکت M5Stack یک سنسور اپتوالکترونیکی (Photoelectric) از نوع غیرتماسی و 180 درجه است که معمولاً در ایران به نام ماژول اپتوکانتر M5Stack مدل OP-180 شناخته می‌شود.

این ماژول در واقع یک Limit Switch مادون قرمز (Infrared Slot Sensor / Groove Sensor) با جهت‌گیری عمودی (180°) است و بر پایه تراشه ITR9606 ساخته شده است.

ساختار و نحوه کار

• شامل یک LED مادون قرمز فرستنده و یک فوتوترانزیستور سیلیکونی گیرنده است که روبروی هم قرار گرفته‌اند و یک شیار (Slot) بین آن‌ها ایجاد شده.
• وقتی جسمی (مثلاً تیغه، چرخ‌دنده، نوار شطرنجی، شیار دیسک انکودر و ...) وارد شیار شود و مسیر پرتو مادون قرمز را قطع کند → خروجی تغییر وضعیت می‌دهد.
• خروجی آن دیجیتال است (0 یا 1) و به صورت مستقیم به پین GPIO متصل می‌شود.

ویژگی‌های اصلی

• زاویه/جهت‌گیری: 180° (چیدمان عمودی - Vertical Layout)
• نوع اتصال: کانکتور HY2.0-4P (Grove سازگار با سیستم M5Stack)
• ولتاژ کاری: معمولاً 3.3V تا 5V (مناسب برای Core، Atom، Stick و غیره)
• حساسیت بالا و زمان پاسخ‌دهی سریع
• غیرتماسی → عمر بسیار طولانی و بدون سایش مکانیکی
• کاربرد شمارنده (Counter): به راحتی می‌توان از آن برای شمارش دور موتور، تعداد قطعات در خط تولید، انکودر ساده و ... استفاده کرد.

تفاوت OP.180 با OP.90

• OP.180: چیدمان 180° (عمودی) → شیار در جهت طولی ماژول
• OP.90: چیدمان 90° (افقی) → شیار در جهت عرضی

کاربردهای رایج

• شمارش تعداد دور موتور DC یا سروو (با دیسک شیاردار یا شطرنجی)
• تشخیص پایان حرکت (Limit Switch غیرتماسی)
• پروژه‌های رباتیک (تشخیص موقعیت بازو، چرخ و ...)
• دستگاه‌های بسته‌بندی و خط تولید کوچک
• ساخت انکودر ارزان قیمت DIY
• پروژه‌های اتوماسیون خانگی با M5Stack

نمونه کد ساده (Arduino / ESP-IDF)

#include

#define OP180_PIN 26   // معمولاً به پورت آبی یا سیاه وصل می‌شود

void setup() {
  M5.begin();
  pinMode(OP180_PIN, INPUT);
  Serial.begin(115200);
}

void loop() {
  int state = digitalRead(OP180_PIN);
  Serial.println(state == LOW ? "قطع شده (جسم داخل شیار)" : "باز (مسیر آزاد)");
  delay(100);
}

در ایران این ماژول معمولاً با نام «اپتوکانتر M5Stack OP-180» فروخته می‌شود و قیمت آن (تا اوایل 1405) حدود 650 تا 980 هزار تومان بسته به فروشگاه متغیر بوده است.

اگر قصد دارید از آن برای شمارش دور، اندازه‌گیری سرعت یا تشخیص موقعیت استفاده کنید، یکی از ساده‌ترین و قابل‌اعتمادترین گزینه‌ها در اکوسیستم M5Stack محسوب می‌شود.